Shkruan: DAIM MIFTARI
Në peizazhin letrar shqiptar, një “letërsi” e dobët, si një lumë i trazuar, po përmbyt tregun, duke e vështirësuar gjetjen e perlave të artit të vërtetë. Kjo “letërsi”, shpesh e zbrazët dhe pa substancë, nuk arrin të ofrojë asnjë vlerë për lexuesin, duke krijuar një mjegull të rrezikshme që e vështirëson dallimin e artit të vërtetë. Është bërë e lehtë për këdo, me pak mjete dhe një stilolaps apo tastierë, të shkruajë dhe të botojë. Kjo situatë, e përhapur në të gjithë hapësirën shqiptare, transformon tregun në një “fushëbetejë” ku talenti dhe aftësitë shpesh zbehen përballë interesave të momentit. Kjo “letërsi”, dëshmon për një etje të thellë për vëmendje, duke lënë pas dore thelbin e artit: fuqinë transformuese të fjalës. Kjo gjendje, pa kufij gjeografikë, është një plagë për letërsinë shqipe. Krijuesit e vërtetë, që i dedikohen letërsisë me respekt, luftojnë për të mbijetuar. Ata e kuptojnë se shkrimi është më shumë se thjesht hedhja e mendimeve në letër, por është një proces i ndërlikuar, që kërkon talent, përkushtim dhe dashuri. Kur ky thelb mungon, rezultati është një letërsi e zbrazët, që e humbet kontaktin me lexuesin dhe me shoqërinë. Pse ndodh kjo? Një nga përgjigjet është mungesa e vlerësimit të duhur për letërsinë si art. Një faktor tjetër është ndërhyrja e politikës, e cila shpesh e përdor letërsinë për qëllime të veta. Kjo ndërhyrje, e kombinuar me mungesën e një sistemi të pavarur të vlerësimit, çon në promovimin e “pseudoshkrimtarëve”, duke dëmtuar imazhin e letërsisë dhe duke dekurajuar talentet e vërteta. Letërsia nuk është vetëm një pasqyrim i realitetit, por një fuqi transformuese. Duke mbështetur letërsinë e vërtetë, ne pasurojmë kulturën tonë dhe ndërtojmë një shoqëri më të vetëdijshme dhe të aftë për të përballuar sfidat. Vetëm atëherë arti i fjalës do të lulëzojë, duke shprehur bukurinë dhe kompleksitetin e shpirtit njerëzor, duke i dhënë zë shpresës dhe vuajtjes. Përndryshe, rrezikojmë të humbasim në zhurmën e së rremes, duke harruar fuqinë e vërtetë të fjalës. Përtej sfidave të sotme, është thelbësore të shqyrtojmë efektet afatgjata të kësaj situate. Kur shkrimi bëhet mall i lirë, me standarde të ulëta, humbet dhe shkëndija e krijimtarisë. Talentet e vërteta, të cilët nuk mund të konkurrojnë me prodhimet masive, mund të dekurajohen dhe të largohen nga shkrimi, duke lënë një boshllëk në botën e letrave. Për më tepër, përmbytja e tregut me libra të dobët, e rrezikon lexuesin, veçanërisht të rinjtë. Ata mund të zhgënjehen nga letërsia, duke humbur besimin në vlerën e saj. Kjo humbje e besimit mund të ketë pasoja në zhvillimin intelektual dhe emocional të shoqërisë. Ndaj, është e nevojshme të krijojmë një mjedis ku vlerësimi dhe cilësia të jenë kryefjalë.
